۱۴گام برای تابآوری: مواجهه با چالشها با قدرت و امید
تابآوری چیست؟
به نظر شما یک انسان چقدر میتواند در مقابله با چالشها و مشکلات تابآوری داشته باشد؟
در زندگی با چالشها و مشکلاتی روبرو میشویم که میتوانند روحیه ما را آزمایش کنند. در این موقعیتها، سه واکنش اصلی وجود دارد:
- عصبانیت و پرخاشگری
- غرق شدن در مشکلات و تعطیل شدن
- تابآوری
تابآوری، نقطه مقابل خطر و شکست است. این ویژگی به معنای توانایی بازگشت به حالت عادی یا حتی بهتر شدن پس از مواجهه با چالشها و مشکلات زندگی است. تابآوری نه تنها یک خصیصه درونی، بلکه یک مهارت آموختنی است که با تمرین و تجربه به دست میآید. زمانی که مشکلات، شجاعت و اراده ما را به چالش میکشند، نیاز داریم تابآوری را به کار بگیریم. چالشهایی مانند بیکاری، شکست، خیانت، مشکلات اقتصادی، بیماریهای سخت یا از دست دادن عزیزان، همه مسائل معمولی هستند که هر فرد ممکن است با آنها مواجه شود.
چارلز داروین در کتاب “منشأ گونهها” میگوید:
«قویترین یا باهوشترین گونهها نیستند که بقا پیدا میکنند، بلکه سازگارترینها در برابر تغییر باقی میمانند.»
تابآوری چه ویژگیهایی دارد؟
تابآوری چهار مولفه اساسی دارد:
۱. خودآگاهی: شناخت و آگاهی از احساسات، نیازها و محدودیتها.
۲. خودمراقبتی: توجه به نیازهای جسمی، روانی و احساسی خود.
۳. اندیشهورزی: توانایی تفکر منطقی و سازنده در شرایط دشوار.
۴. حفظ دیدگاه وسیعتر: توانایی دیدن مسائل در یک چارچوب وسیعتر و واقعبینانه.
تابآوری به اشکال مختلف خود را نشان میدهد:
- تابآوری اجتماعی: مانند مقابله با بلایای طبیعی یا خشونت اجتماعی.
- تابآوری فردی: مربوط به سلامت کلی و معنوی فرد.
- تابآوری فیزیکی: مقابله با چالشهای سلامت جسمانی.
- تابآوری روانی و عاطفی: مقابله با احساسات مختلف همچون ترس، غم، و خشم.
- تابآوری اجتماعی: بهبود وضعیت افراد در اجتماع و مقابله با مشکلات اقتصادی.
افراد مشهور زیادی تابآوری را در زندگی خود به کار بردهاند و نتایج شگفتانگیزی به دست آوردهاند. یکی از این افراد توماس ادیسون است که پس از هزاران بار شکست در آزمایشهای اختراع لامپ، همچنان ناامید نشد و به گفته خودش، ” هر بار که شکست میخورم، چیزی جدید یاد میگیرم که مرا به موفقیت نزدیکتر میکند. این شکستها فقط به من نشان میدهند که راه درست چیست..” او با همین نگرش، در نهایت موفق به اختراع لامپ شد و جهان را تغییر داد. دیگری نلسون ماندلا است که ۲۷ سال در زندان به سر برد، اما پس از آزادی نه تنها به عنوان اولین رئیسجمهور سیاهپوست آفریقای جنوبی انتخاب شد، بلکه توانست با تابآوری خود، جامعهاش را به سوی صلح و آشتی هدایت کند. این نمونهها نشان میدهند که تابآوری میتواند نه تنها فرد را در برابر مشکلات سرسخت نگه دارد، بلکه او را به سوی موفقیتهای بزرگ رهنمون کند.
چرا تابآوری مهم است؟
تابآوری در تمامی جنبههای زندگی ما نقش کلیدی دارد. این ویژگی نه تنها به ما در مقابله با مشکلات کمک میکند، بلکه در زمینههای مختلف زندگی نیز اهمیت ویژهای دارد:
• وقتی پول کم میآید، ذهن پر میشود:
وقتی دچار مشکلات مالی میشوید، تابآوری شما را از ناامیدی نجات میدهد و به شما کمک میکند که به جای تسلیم شدن، راههای جدید برای درآمد و رشد پیدا کنید.
• والدین تاب آور، فرزندان قوی میسازند:
تابآوری در والدینداری به شما این امکان را میدهد که در مواجهه با چالشهای تربیتی، به فرزندانتان کمک کنید تا از مشکلاتشان عبور کنند و الگوی خوبی برایشان باشید.
• تاب آوری در سلامت، مسیر بهبودی را هموار می کند:
در مواجهه با بیماری یا مشکلات جسمی، تابآوری به شما انگیزه میدهد که با امید به بهبودی ادامه دهید و حتی از این چالشها برای تغییر مثبت در سبک زندگی بهره ببرید.
• روابط تاب آور نه پایان،بلکه یک شروع دوباره:
تابآوری در روابط انسانی به شما کمک میکند که در بحرانها به جای ترک رابطه، با گفتگو و تلاش، روابطتان را تقویت و بهبود دهید.
تابآوری مقدم بر هر موفقیتی است. بدون تابآوری، رسیدن به هر هدفی سخت و حتی غیرممکن خواهد بود. تابآوری باعث کاهش استرس، کمک به درمان افسردگی و اضطراب میشود. وقتی تابآور باشید، در واقع قلدر مشکلات خود میشوید. این ویژگی میتواند باعث افزایش خلاقیت، عملکرد و کیفیت زندگی شما شود.
۱۴گام برای تقویت تابآوری
حال که به اهمیت تابآوری پی بردیم، بیایید به راهکارهایی که میتوانند تابآوری ما را تقویت کنند، بپردازیم. این ده گام میتواند در مواجهه با چالشها، به شما کمک کند که استوارتر و قویتر باشید.
1.پذیرش چیزهایی که نمیتوانیم تغییر بدهیم:
اولین گام در تقویت تابآوری، پذیرش است. پذیرش واقعی به این معنا نیست که ما در برابر مشکلات تسلیم شویم، بلکه یعنی با واقعیت روبرو شویم و انرژیمان را صرف چیزی نکنیم که نمیتوانیم تغییرش دهیم.
2.قبل از طوفان، نقشهات را بکش:
همیشه قبل از وقوع بحرانها، تصور کنید که بدترین، متوسطترین و بهترین حالت ممکن چه خواهد بود. این نوع پیشبینی به شما کمک میکند که در برابر هر شرایطی آماده باشید و راهکارهای مختلفی برای مقابله داشته باشید.
3.تغییر دیدگاه و دیدن مسائل از زاویههای مختلف:
مشکلات همیشه به همان شکلی که به نظر میرسند، نیستند. با تغییر زاویه دید و دیدن مسائل از منظرهای مختلف، میتوانیم راهحلهای جدید و خلاقانهای پیدا کنیم.
4.حفظ و ایجاد احساسات مثبت مثل طنز:
یکی از راههای مقابله با استرس و چالشها، حفظ احساسات مثبت است. طنز و شوخی میتواند یک درمان فوری برای کاهش فشارهای روانی باشد. در مواقع سختی، بخندید؛ حتی اگر به شوخیهای ساده یا چیزهای کوچک باشد.
5.خودمراقبتی و توجه به احساسات و نیازها:
به خودتان توجه کنید. گاهی در میان مشکلات، مراقبت از خود را فراموش می کنیم. ورزش کنید، غذاهای سالم بخورید، به خواب کافی اهمیت دهید و برای سرگرمیهای مورد علاقه خود وقت بگذارید.
6.حفظ تعادل در حیطههای مختلف زندگی:
زندگی نیاز به تعادل دارد. تلاش کنید بین کار،سلامتی جسمی و روحی،روابط با خودمان و خانواده و دوستان،مالی،معنویت،توسعه فردی و رشد و تفریح و سرگرمی تعادل برقرار کنید. اقدامات مؤثر در هر یک از این بخشها به شما کمک میکند که در مواقع چالشها راحتتر به مسیر خود ادامه دهید.
7.افزایش مهارتهای ارتباطی:
ارتباطات یکی از ارکان تابآوری است. یاد بگیرید که چگونه با دیگران ارتباط برقرار کنید و مشکلات را با دیگران در میان بگذارید. ارتباطاتتان را می توانید در سه دسته قرار دهید: قطع رابطه، محدود کردن رابطه، یا گسترش رابطه.
8.نظرات مختلف، راهحلهای بهتر:
هیچ مشکلی بدون حل نیست. افرادی که مشکلات مشابه شما را پشت سر گذاشتهاند، میتوانند منابع ارزشمندی برای حل مشکلات باشند. تجربههای دیگران را به کار ببرید.
9.افزایش مهارتها و کشف خود برای خودشناسی:
یادگیری مستمر و خودشناسی نه تنها به افزایش مهارتها کمک میکند، بلکه باعث افزایش اعتماد به نفس و عزت نفس شما نیز میشود.
10.درخواست کمک به موقع:
از دیگران کمک بخواهید. هیچ اشکالی ندارد که در مواقع بحران، درخواست کمک کنید. کمک گرفتن به موقع میتواند شما را از فشارهای روانی و جسمی نجات دهد.
۱۱. کنترل احساسات و هیجانات به روش آنکا:
در مواقع بحرانی، کنترل احساسات و هیجانات یکی از مهمترین مهارتهاست. روش آنکا به شما کمک میکند تا احساسات خود را شناسایی کنید، آنها را مدیریت کنید و تصمیمات بهتری بگیرید.
- آگاهی: به افکار و احساسات خود توجه کنید و آنها را درک کنید.
- نفس عمیق: چند نفس عمیق بکشید و به حالات بدنی تان توجه کنید تا استرس و هیجانات کاهش یابد.
- کنجکاوی: نسبت به وضعیت خود کنجکاو باشید و بپرسید چه رویدادی رخ داده؟
- انتخاب: پس از آگاهی و آرامش، بپرسید چه انتخاب هایی دارم؟
۱۲. تهیه لیست اشتباهات و درسهای آنها و مرور آنها قبل از هر اقدامی:
هر اشتباهی که مرتکب میشویم، یک درس های مهمی برای ما دارد. یکی از راهکارهای مؤثر تابآوری، این است که لیستی از اشتباهات خود تهیه کرده و درس های آنها را مقابلشان بنویسیم. قبل از هر اقدام جدید، به این اشتباهات و درس ها نگاه کنید و از آنها برای پیشرفت استفاده کنید.
۱۳. طرز فکر رشد و ایستا:
طرز فکر رشد به این معناست که به باور داشته باشیم که مهارتها و توانمندیهای ما قابل توسعه هستند. به عبارت دیگر، شکستها را فرصتی برای یادگیری میبینیم و معتقدیم که میتوانیم از هر تجربهای رشد کنیم. برعکس، طرز فکر ایستا باعث میشود که خود را در برابر مشکلات ناتوان و بدون تغییر ببینیم. بنابراین، طرز فکر رشد به شما کمک میکند که تابآورتر و مقاومتر شوید.
۱۴. مثبتنگری و حفظ چشمانداز امیدوارانه:
یکی از ارکان اصلی تابآوری، داشتن دیدگاه مثبت نسبت به آینده است. وقتی نگاه امیدوارانه به زندگی داشته باشیم، نه تنها بهتر از پس مشکلات برمیآییم، بلکه احساس رضایت و شادکامی بیشتری را تجربه میکنیم. این نگرش به شما کمک میکند که در شرایط سخت، به جای تمرکز بر مشکلات، بر فرصتها و راهحلها تمرکز کنید.
دیدگاهتان را بنویسید